Hemberice Kelâmlar röportaj serimizde bugün; hayatın tüm renklerini, acılarını, olgunluğunu ve yaşanmışlıklarını dizelerine nakşeden, edebiyat dünyasında "Yeleni" mahlasıyla tanınan şair, yazar ve emekli eğitimci Bayram Yelen’i ağırlıyoruz. İlkokul sıralarında başlayan ve yarım asrı aşan bu yazı yolculuğunu, hayatın kırılma noktalarını ve şiire adanmış bir ömrü kendisiyle konuştuk.
"İlkokul Sıralarında Başlayan, Dizelerle Olgunlaşan Bir Ömür"
Mahmut Çiçekdağı: Bayram Bey, öncelikle hoş geldiniz. Okurlarımızın sizi daha yakından tanıması adına, bize çocukluğunuzdan bugüne uzanan hayat hikayenizden kısaca bahseder misiniz?
Bayram Yelen: Hoş bulduk. 1 Eylül 1957 tarihinde Çorum’un Sungurlu ilçesine bağlı Cevheri Köyü’nde doğdum. İki anne ve sekiz kardeşten oluşan, dört erkek dört kız çocuklu geniş bir ailenin, ilk eşten dünyaya gelen evladıyım. İlkokul eğitimime köyümüzde başlasam da ailece Sungurlu ilçe merkezine göç etmemizle birlikte Başpınar İlkokulu’nda tamamladım. Ortaokul ve lise yıllarım da Sungurlu’da geçti. Ardından 2 yıllık Eğitim Enstitüsü’nü bitirerek eğitim camiasına adım attım. Vatani görevimi ise 18 ay boyunca yedek subay (milis güç) olarak yerine getirdim.
Uzun yıllar öğretmen olarak memleketin dört bir yanında eğitim ordusuna hizmet verdikten sonra emekli oldum. 1984 yılında, 27 yaşındayken Çankırı ilinden öğretmen bir hanımefendi ile evlendim; ilerleyen yıllarda bu evliliğimiz sona erdi. Bu evlilikten iki kız ve iki erkek olmak üzere dört evladım dünyaya geldi. Çocuklarımdan biri üniversite eğitimini Isparta’da tamamladı. Emeklilik sürecimin ardından hayat bizi Ankara’ya taşıdı ve mecburi bir göçle yaşamımı buraya kurdum.
Hayatımdaki en büyük kırılma noktası ve derin hüzün ise 9 Nisan 2023 tarihinde oğlum Sedad Yelen’i kaybetmek oldu. Şu an yaşamımı Ankara'da sürdürüyorum. Sağlığın, zamanın ve geride bıraktığımız ömrün kıymetini bilerek, edebi çalışmalarıma ve dizelerime devam ediyorum. Hayatın getirdiği tüm bedelleri ve o olgunluğu "Yeleni" mahlasıyla yazdığım şiirlerimde yaşatıyorum.
"İlham Varsa Kalem Oynar, Her Şey Bir Şiirin Konusu Olabilir"
Mahmut Çiçekdağı: Peki, yazı ile olan bağınız ne zaman başladı? Ne kadar zamandır yazıyorsunuz?
Bayram Yelen: Dile kolay, tam ilkokul 4. sınıftan beri yazıyorum. Yani neredeyse kendimi bildim bileli kalem elimde.
Mahmut Çiçekdağı: Peki, sizi yazmaya iten, bu yoldaki en büyük etken ne oldu?
Bayram Yelen: Bu yolculuktaki en büyük mimar ilkokul öğretmenimdir. Onun teşviki ve yönlendirmesiyle başladım yazmaya. Sonrasında ise hayatın kendisi yön verdi. Sosyal çevreye, kültürel gelişmelere ve o anki ruh halime göre kalemi elime alırım.
Mahmut Çiçekdağı: Yazarken, üretirken karşılaştığınız en büyük zorluk nedir?
Bayram Yelen: Benim için yazmak tamamen o "ilham gelme" durumuna bağlı. İlham gelmediği anlarda zorlamayla yazamazsınız. En büyük zorluk, o duygu yoğunluğunun ve ilhamın gelmesini beklemek diyebilirim.
"Şiirlerimde Yaş Sınırı Yok; ‘Yeri Gelmişken’ Herkese, ‘Us Yemi’ Çocuklara"
Mahmut Çiçekdağı: Kitaplarınızın hitap ettiği özel bir yaş grubu var mı? Şiirlerinizde belli bir yaş oranı gözetiyor musunuz?
Bayram Yelen: Şiirlerimde asla belli bir yaş oranı ya da sınırı yok. Şiir kitabım "Yeri Gelmişken" yediden yetmişe herkese hitap ediyor, herkes kendinden bir parça bulabilir. Ancak çocuk edebiyatına yönelik kaleme aldığım "Us Yemi" isimli eserim doğrudan çocuklara hitap ediyor.
Mahmut Çiçekdağı: Yazarken ilham aldığınız, size esin kaynağı olan şeyler nelerdir?
Bayram Yelen: Tek bir şeye indirgeyemem. Hayatın içindeki her şey, karşılaştığım her durum benim için bir ilham kaynağı olabilir. Bir acı, bir sevinç, bir yaprağın düşüşü ya da bir insanın bakışı... Her durumdan ilham alabilirim.
Mahmut Çiçekdağı: Edebiyat dünyasında beğendiğiniz, kendinize yakın hissettiğiniz şair ve yazarlar kimlerdir?
Bayram Yelen: Ben özümüze sadık kalmayı seviyorum. Halk şairlerini ve geleneksel hece şiirlerini çok seviyor, onlardan büyük keyif alıyorum.
"Şiir Yazıldıktan Sonra Okuyucunundur"
Mahmut Çiçekdağı: Yazma sürecinde, eserlerinizi üretirken diğer meslektaşlarınızla veya çevreyle bir görüşme, bilgi alışverişi olanağınız oluyor mu?
Bayram Yelen: Hayır, olmuyor. Yazma sürecinde tamamen kendi dünyamda, kendi iç sesimle baş başa kalmayı tercih ediyorum.
Mahmut Çiçekdağı: Son olarak, SEÇKİNHABERTV okurlarına ve sizi takip eden kitlenize ne söylemek istersiniz?
Bayram Yelen: Şunu söylemek isterim: Şiir, şairin kaleminden dökülüp yazıldıktan sonra artık okuyucunundur. Okuyucu o şiirden ne anlıyorsa, şiir o şekildedir. Herkesin kalbine, ruhuna dokunması dileğiyle... Tüm okurlara sevgilerimi sunuyorum.
Mahmut Çiçekdağı: Biz de Hemberice Kelamlar köşesi olarak, hayatını eğitime ve edebiyata adamış Bayram Yelen’e bu içten sohbeti için teşekkür ediyor, edebi çalışmalarında başarılar diliyoruz.
- Röportaj: Mahmut Çiçekdağı
